Oznaczenia stanów utwardzenia

oznaczenia stanów utwardzenia aluminium wg PN-EN 515

stan podstawowy symbol stanu określenie stanu uwagi dotyczące stanu i uzupełnienie
oznaczenia cyfrowego
aktualny wg poprzedniej normy
surowy F pg, pz, pw, pp, pc, pt, ps, pm, pk, pe, pi wytworzony (surowy) - dotyczy wyrobów kształtowanych w procesach, w których nie ma specjalnej kontroli warunków cieplnych i umocnienia Nie określa się w tym przypadku granic własności mechanicznych
wyżarzony 0 r wyżarzony - dla wyrobów zyskujacych ustalone własności po procesie wytwarzania na gorąco Wyżarzanie do osiągnięcia najniższej wytrzymałości
01 m obrobiony cieplnie w czasie i temp. Zalecanej dla wyrobów przesyconych i wolno schłodzonych do temp. pokojowej Stosowany do wyrobów, które są obrobione mechanicznie przed przesycaniem, własności mechaniczne nie są określone
02 - obrobiony cieplno-plastycznie w celu zwiększenia odkształcalności Stosowany do wyrobów, które są formowane plastycznie przed przesycaniem
03 j ujednorodniony Stosowany do walcówki i taśm odlewanych w sposób ciągły, które są poddawane wygrzewaniu w wysokiej temperaturze w celu redukcji segregacji
umocniony zgniotem H11 - lekko umocniony Stan umocniony zgniotem stosuje się do wyrobów poddanych przeróbce plastycznej na zimno po wyżarzeniu, po p.p. na gorąco lub po p.p. na zimno i po częściowym wyżarzeniu lub stabilizacji. Określony jest poziom własności mechanicznych.

Cyfry po literze H oznaczają:
  • pierwsza - rodzaj obróbki cieplnej
  • druga - stopień umocnienia identyfikowany minimalną wartością Rm
Rm min. w stanie wyżarzonym [Mpa] wzrost Rm do stanu Hx8 [Mpa]
Do 40 55
45 ÷ 60 65
65 ÷ 80 75
85 ÷ 100 85
105 ÷ 120 90
125 ÷ 160 95
165 ÷ 200 100
205 ÷ 240 105
245 ÷ 280 110
285 ÷ 320 115
325 i powyżej 120
  • trzecia - wskazuje na zmianę stanu dwucyfrowego lub inne istotne cechy charakterystyczne czy specjalne procesy. Szczegóły określa norma.
H12 z2 umocniony wyłącznie zgniotem 1/4 twardy
H14 z4 1/2
H16 - 3/4
H18 z6 4/4
H19 z9 ekstra twardy
H22 z 2 r umocniony i częściowo wyżarzony 1/4 twardy
H24 z 4 r 1/2
H26 - 3/4
H28 - 4/4
H32 z 2 s umocniony i stabilizowany 1/4 twardy
H34 z 4 s 1/2
H36 - 3/4
H38 z 6 s 4/4
H42 - umocniony i malowany lub lakierowany 1/4 twardy
H44 - 1/2
H46 - 3/4
H38 - 4/4
przesycony W te przesycony (niestabilny) Oznaczenie to ma zastosowanie do stopów, które po przesyceniu samoczynnie starzą się w temperaturze pokojowej i okres starzenia jest określony (np. W 1/2 h)
W5x - przesycony (niestabilny) i odprężony W oznaczeniu tego stanu stosuje się drugą cyfrę (x) określającą sposób odprężania, wielkość odkształcenia trwałego dla danego typu wyrobów. Szczegóły określa norma.
obrobiony cieplnie do uzyskania stabilnych stanów innych niż F, O i H T1 te schłodzony z podwyższonej temperatury procesu kształtowania i naturalnie starzony do uzyskania stabilnego stanu Oznaczenie stosuje się do wyrobów, które są obrobione cieplnie z dodatkowym umocnieniem lub bez, do uzyskania stabilnych stanów.
Do oznaczeń T1 i T9 może być dodana jedna lub więcej cyfr w celu określenia wariantu obróbki tj. jednego lub kilku następujących procesów:
  • przesycanie i/lub proces wydzielenia,
  • suma odkształcenia na zimno po przesyceniu,
  • odprężanie.
proces związany
  testowany materiał przestarzenie odkształcenie na zimno podstarzenie specjalny proces
1 X - T31, T81 T51, T61 -
2 T42, T62 X X X X
3 X T73 T83 T63 -
4 X T74 - T64 -
5 X - - T65 -
6 X T76 T36, T86 X T56, T66
7 X - T37, T87 X -
8 X - - X -
9 X T79 T39, T89 X -

X nie może być używany
- możliwe wykorzystanie w przyszłości
Szczegóły określa norma.
T2 - schłodzony z podwyższonej temperatury procesu kształtowania, odkształcony na zimno i naturalnie starzony do uzyskania stabilnego stanu
T3 tk przesycony, odkształcony na zimno i naturalnie starzony do uzyskania stabilnego stanu
T4 ta przesycony i naturalnie starzony do uzyskania stabilnego stanu
T5 td schłodzony z podwyższonej temperatury procesu kształtowania, a następnie sztucznie starzony
T6 tb przesycony, a następnie sztucznie starzony
T7 - przesycony i przestarzony/stabilizowany
T8 tl przesycony, odkształcony na zimno i sztucznie starzony
T9 tj przesycony, sztucznie starzony i odkształcony na zimno

Metal Centrum, SEGRO Logistics Park Hala B, Smolice 1G, PL 95-010 Stryków
tel. +48 42 230 39 35, fax +48 42 230 39 11, , www.metalcentrum.com.pl

Metal Centrum jest marką Investa Sp. z o.o. z siedzibą w Pruszczu Gdańskim, ul. Zastawna 27, wpisana do Krajowego Rejestru Przedsiębiorców prowadzonego przez Sąd Rejonowy Gdańsk - Północ w Gdańsku,
VII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000226221. Numer Identyfikacji Podatkowej (NIP): 584-025-36-45. Wysokość kapitału zakładowego: 12.050.000 zł.

Realizacja: VISART